تأثیرات ناخواسته پرداخت موازی به مسائل فقهی در دو باب بررسی موردی پرداخت مسأله «نشوز» در دو باب نفقه و نشوز

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

فاضل و پژوهشگر حوزه علمیه قم.

چکیده

از جمله مسائل مطرح پیرامون رویکرد فقهای متقدم که منجر به بروز پاره‎ای مشکلات و ابهامات در احکام فقهی شده است، مطرح‎شدن مسائل و فروع مربوط به یک مبحث به طور همزمان در دو موضع و باب مختلف فقهی است. یکی از کامل‎ترین نمونه‎های این مسأله، در خصوص مسأله «نشوز» پیش آمده است که در آثار اصحاب به صورت موازی در دو موضع، مورد بررسی قرار گرفته است؛ در مبحث مسقطات نفقه که از جمله فروع بحث نفقه است و در مبحث نشوز که در انتهای باب نکاح یا ابتدای باب طلاق به آن پرداخته شده است. تفاوت جهت نگاه به مسأله و همچنین انفکاک این دو مبحث از یکدیگر در معظم آثار اصحاب، منجر به پیدایش تفاوتهایی در پرداخت به فروع و ابعاد بعضی مسائل مطرح در این بحث شده است. در این بررسی، تفاوتهایی که در پرداخت‎های این دو باب به مسائل بحث نشوز وجود دارد هم در جانب «حکم» و هم در جانب «موضوع»، مورد ملاحظه قرار می‎گیرد و تلاش می‎شود ضمن احصاء مواضع اختلاف و تحولات آن طی دوره‎های مختلف، هم تصویری از نتایج این ناهماهنگی در احکام مسأله و هم تقریری برای چرایی رخ دادن این اتفاق به دست داده شود.

کلیدواژه‌ها